અમરેલીના ગીગાસણ ગામમાં ઊંડા કૂવામાંથી દુર્લભ ઘોરખોદિયાનું દિલધડક રેસ્ક્યૂ: કૂવામાં ઝેરી નાગની હાજરી વચ્ચે Amreli Honey Badger Rescue સફળ

Milin Anghan
7 Min Read

ધારીના ગીગાસણ ગામમાં Amreli honey badger rescue નું રોમાંચક ઓપરેશન

અમરેલી જિલ્લાના ધારી તાલુકા હેઠળ આવતી ગીર પૂર્વ વનવિભાગની દલખાણિયા રેન્જના ગીગાસણ ગામની સીમમાં એક અત્યંત રોમાંચક અને જોખમી ઘટના સામે આવી છે. ગામના એક ખેડૂતના ઊંડા કૂવામાં અચાનક પશુપાલન અને વન્યજીવન વચ્ચેનું અનોખું પ્રાણી ગણાતું દુર્લભ ઘોરખોદિયું (Honey Badger) ખાબક્યું હતું. આ ઘટનાની જાણ થતાં જ વનવિભાગનો સ્ટાફ સ્થળ પર પહોંચ્યો હતો અને સતત 48 કલાકની ભારે જહેમત બાદ સફળતાપૂર્વક Amreli honey badger rescue પૂર્ણ કર્યું હતું. કૂવાની ઊંડાઈ અને અંદરની મુશ્કેલ પરિસ્થિતિઓને કારણે આ ઓપરેશન વન રક્ષકો માટે કસોટીરૂપ બની રહ્યું હતું.

સ્થાનિક ખેડૂતે જ્યારે પોતાના ખેતરના કૂવામાંથી વિચિત્ર અવાજો સાંભળ્યા ત્યારે તેમણે કૂવામાં ઝાંખીને જોયું હતું. કૂવાના તળિયે એક દુર્લભ વન્યપ્રાણી ફસાયેલું નજરે પડતાં ખેડૂતે તુરંત જ દલખાણિયા વનવિભાગની ટીમને જાણ કરી હતી. ગીર ઈસ્ટ વનવિભાગના આરએફઓ અને ટ્રેકર્સની વિશિષ્ટ ટીમે ઘટનાસ્થળે પહોંચીને પરિસ્થિતિની ગંભીરતા ચકાસી હતી. ઘોરખોદિયું એ અત્યંત આક્રમક અને નીડર વન્યજીવ માનવામાં આવે છે, જેથી તેનું રેસ્ક્યૂ કરવું અન્ય સામાન્ય પ્રાણીઓ કરતાં ઘણું પડકારજનક બની રહે છે.

કૂવામાં ઝેરી નાગ અને હિંસક ઘોરખોદિયું: વનવિભાગ માટે બેવડું જોખમ

આ રેસ્ક્યૂ ઓપરેશન દરમિયાન સૌથી ચોંકાવનારી બાબત એ સામે આવી હતી કે જે ઊંડા કૂવામાં ઘોરખોદિયું ફસાયું હતું, તે જ કૂવાના કપ્પામાં એક અત્યંત ઝેરી નાગ (Cobra) પણ હાજર હતો. કૂવાના મર્યાદિત વિસ્તારમાં બે અત્યંત ખતરનાક જીવો એકસાથે હોવાને કારણે રેસ્ક્યૂ ટીમ માટે જોખમ બમણું થઈ ગયું હતું. આ સંજોગોમાં Amreli honey badger rescue કામગીરી વધુ સાવચેતીપૂર્વક કરવી પડે તેમ હતી, કારણ કે જરાક પણ ચૂક થાય તો કૂવામાં ઉતરેલા વનકર્મી કે વન્યજીવ બંને માટે જીવલેણ સાબિત થઈ શકે તેમ હતું.

વનવિભાગના અનુભવી ટ્રેકરે પોતાની જાનના જોખમે વિશિષ્ટ પાંજરૂ કૂવામાં ઉતારવાની વ્યૂહરચના બનાવી હતી. ઝેરી કોબ્રા નાગની હાજરી હોવા છતાં વન કર્મચારીઓએ ધીરજ ગુમાવ્યા વિના ઓપરેશન આગળ ધપાવ્યું હતું. પાંજરાની અંદર ખાસ પ્રકારની ચારા સામગ્રી મૂકીને ઘોરખોદિયાને આકર્ષવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો. 48 કલાકની સતત નિરીક્ષણ અને મહેનત બાદ આખરે દુર્લભ ઘોરખોદિયું પાંજરામાં પ્રવેશી ગયું હતું અને ટીમે તેને સુરક્ષિત રીતે ઉપર ખેંચી લીધું હતું.

ગીર પૂર્વ વનવિભાગની 48 કલાકની ભારે જહેમત અને રેસ્ક્યૂ વિગત

દલખાણિયા રેન્જના કર્મચારીઓએ આ ઓપરેશન દરમિયાન અત્યાધુનિક રેસ્ક્યૂ સાધનો અને સુરક્ષા કિટનો ઉપયોગ કર્યો હતો. કૂવામાં ઓક્સિજનનું પ્રમાણ ઘટે નહીં તે માટે પણ ખાસ ધ્યાન રાખવામાં આવ્યું હતું. બે દિવસ સુધી સતત ચાલેલા આ ઓપરેશનમાં સ્થાનિક ગ્રામજનોએ પણ વનવિભાગને પૂરતો સહયોગ આપ્યો હતો. Amreli honey badger rescue ની આ સફળ કામગીરી બાદ વન વિભાગની ટીમે રાહતનો શ્વાસ લીધો હતો.

નીચે દર્શાવેલ કોષ્ટકમાં આ દિલધડક રેસ્ક્યૂ ઓપરેશનની મુખ્ય વિગતો આપેલ છે:

મુદ્દોવિગત
ઘટના સ્થળગીગાસણ ગામની સીમ, ધારી તાલુકો, અમરેલી (Amreli)
વનવિભાગ રેન્જદલખાણિયા રેન્જ, ગીર પૂર્વ વનવિભાગ (Gir East)
રેસ્ક્યૂ કરાયેલ વન્યજીવઘોરખોદિયું (Honey Badger – Mellivora capensis)
ઓપરેશનનો સમયગાળો48 કલાક (સતત બે દિવસ)
મુખ્ય સજ્જડ સિંહાસન/સંકટકૂવામાં સાથે ઝેરી કોબ્રા નાગની હાજરી
આરોગ્ય તપાસ બાદ સ્થિતિતંદુરસ્ત, ગીર પૂર્વ જંગલમાં મુક્ત કરાયું

શું છે ઘોરખોદિયું (Honey Badger)? ગીર નિવસનતંત્રમાં તેનું મહત્વ

ઘોરખોદિયું, જેને અંગ્રેજીમાં Honey Badger તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, તે ભારતીય વન્યજીવ સંરક્ષણ કાયદા હેઠળ અત્યંત સુરક્ષિત અને દુર્લભ વન્યજીવ માનવામાં આવે છે. સૌરાષ્ટ્રના ગીર જંગલ વિસ્તારમાં તેની હાજરી ખૂબ જ ઓછી જોવા મળે છે. આ પ્રાણી પોતાના મજબૂત પંજા અને અસાધારણ નીડરતા માટે જાણીતું છે. તે પોતાનાથી પાંચ ગણા મોટા શિકારી પ્રાણીઓ સામે પણ લડી લેવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.

ગીર સોમનાથ અને Amreli જિલ્લાના જંગલ સરહદી વિસ્તારોમાં ઘોરખોદિયું નિવસનતંત્ર (Ecosystem) ના સંતુલન માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. તે જમીનમાં રહેતા ઝેરી કીટકો, સાપ અને નાના ઉંદરોનો શિકાર કરીને ખેતી માટે હાનિકારક જીવોનું નિયંત્રણ કરે છે. Amreli honey badger rescue ઓપરેશન સફળ થવાથી આ દુર્લભ પ્રજાતિના એક મહત્વપૂર્ણ જીવનું જતન શક્ય બન્યું છે.

વન્યજીવ સફળતાપૂર્વક મુક્ત અને તબીબી તપાસ

કૂવામાંથી સફળતાપૂર્વક બહાર કાઢ્યા બાદ વનવિભાગની તબીબી ટીમ દ્વારા ઘોરખોદિયાનું સ્થળ પર જ પ્રાથમિક આરોગ્ય પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું હતું. બે દિવસ સુધી કૂવામાં ફસાયેલા રહેવા છતાં પ્રાણીને કોઈ ગંભીર શારીરિક ઈજા પહોંચી ન હતી. પ્રાણી સંપૂર્ણપણે સ્વસ્થ અને સક્ષમ જણાતાં ગીર પૂર્વના ઊંડા જંગલ વિસ્તારમાં તેને કુદરતી આવાસમાં મુક્ત કરી દેવામાં આવ્યું હતું.

આ પ્રસંગે ગીર પૂર્વ વનવિભાગના સિનિયર અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે, “ઘોરખોદિયું એ ગીરના જંગલોની અનમોલ ધરોહર છે. કૂવામાં ઝેરી નાગની હાજરી હોવા છતાં વનકર્મીઓએ જે ધૈર્ય અને સાહસ દાખવ્યું તે બિરદાવવા લાયક છે. સફળ Amreli honey badger rescue સાબિત કરે છે કે અમારી ટીમ વન્યજીવ સંરક્ષણ માટે અહોરાત કાર્યરત છે.”

અમરેલી જિલ્લામાં વન્યજીવ સંરક્ષણ અને ખેડૂતો માટે સલામતી સૂચનાઓ

અમરેલી જિલ્લો ગીર અભયારણ્યની સીમાઓને અડીને આવેલો હોવાથી અહીં અવારનવાર એશિયાટીક સિંહ, દીપડા, ઘોરખોદિયા અને કાળિયાર જેવા વન્યજીવો ખેતરો સુધી પહોંચી જતાં હોય છે. વનવિભાગ દ્વારા સીમ વિસ્તારના ખેડૂતોને કૂવાઓ પર જાળી (Net mesh) લગાવવા માટે ખાસ અપીલ કરવામાં આવી છે, જેથી વન્યજીવો અકસ્માતે કૂવામાં ખાબકતાં બચી શકે.

વનવિભાગ દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલી મુખ્ય સલામતી સૂચનાઓ નીચે મુજબ છે:

  • ખેતરમાં આવેલા ખુલ્લા કૂવાઓ ફરતે તાત્કાલિક પેરાપેટ વોલ (સંરક્ષણ દીવાલ) બનાવવી અથવા લોખંડની મજબૂત જાળીથી ઢાંકવા.
  • રાત્રિના સમયે ખેતરમાં વન્યજીવની હાજરી જણાય તો તેને છંછેડવાને બદલે વનવિભાગની હેલ્પલાઈન પર જાણ કરવી.
  • સીમ વિસ્તારમાં ઝેરી સાપ કે અજાણ્યા વન્યજીવ દેખાય તો સ્વયં રેસ્ક્યૂ કરવાનો પ્રયાસ ન કરવો.
  • વન્યજીવ કૂવામાં પડે તો તુરંત જ નજીકની ફોરેસ્ટ બીટ ઓફિસે સંપર્ક કરવો.

સ્થાનિક ગ્રામજનો અને વન અધિકારીઓનું નિવેદન

ગીગાસણ ગામના સરપંચ અને સ્થાનિક ગ્રામજનોએ વનવિભાગની ઝડપી અને જોખમી કામગીરીની પ્રશંસા કરી હતી. ખેડૂતોએ જણાવ્યું હતું કે, કૂવામાં ઝેરી નાગ અને ઘોરખોદિયું બંને સાથે હોવાથી આખું ગામ ચિંતામાં હતું. પરંતુ વનવિભાગના ટ્રેકર્સની કુશળતાને કારણે કોઈ પણ અપ્રિય બનાવ વિના સફળતાપૂર્વક રેસ્ક્યૂ કામગીરી પૂર્ણ થઈ હતી. Amreli honey badger rescue નો આ કિસ્સો સમગ્ર સૌરાષ્ટ્રમાં ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે.

સંબંધિત સમાચાર

નોંધ: આ સમાચાર AI દ્વારા જનરેટ કરવામાં આવ્યા છે.

Total Views: 0
Share This Article