અમદાવાદમાં AMCનો મોટો આંચકો: માનસી સર્કલથી હિમાલય મોલ રોડ પ્રોજેક્ટ પર બ્રેક, ₹42 કરોડનો પ્લાન સ્થગિત (Ahmedabad Mansi Circle road project)

અમદાવાદમાં ₹42 કરોડનો માનસી સર્કલ રોડ પ્રોજેક્ટ વિવાદમાં: AMC રોડ કમિટીએ મુક્યો બ્રેક

અમદાવાદ શહેરના પશ્ચિમ વિસ્તારમાં આવેલા પોશ એરિયામાં ટ્રાફિક અને માળખાકીય સુવિધાઓને લઈને મોટા સમાચાર સામે આવ્યા છે. અમદાવાદ મહાનગરપાલિકા (AMC) દ્વારા હાથ ધરવામાં આવેલા Ahmedabad Mansi Circle road project અંગે મોટો અને મહત્વનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. પશ્ચિમ અમદાવાદના માનસી સર્કલથી લઈને હિમાલય મોલ સુધીના રૂ. 42.32 કરોડના અતિ મહત્વકાંક્ષી રોડ ડેવલપમેન્ટ પ્રોજેક્ટ પર હાલ પૂરતી બ્રેક લગાવી દેવામાં આવી છે. બુધવારે યોજાયેલી AMCની રોડ અને બિલ્ડિંગ કમિટી (R&B Committee) ની બેઠકમાં આ પ્રોજેક્ટની દરખાસ્તને સ્થગિત રાખીને મ્યુનિસિપલ ઇજનેરો પાસે વિગતવાર સ્પષ્ટતા અને ટેકનિકલ રિપોર્ટ માંગવામાં આવ્યો છે. આ નિર્ણયથી વસ્ત્રાપુર, બોડકદેવ અને ડ્રાઇવ-ઇન રોડ પર દરરોજ અવરજવર કરતા હજારો વાહનચાલકો અને સ્થાનિક વેપારીઓએ રાહતનો શ્વાસ લીધો છે.

આ પ્રોજેક્ટ બોડકદેવ વોર્ડમાં આવેલા માનસી સર્કલથી શરૂ થઈને વસ્ત્રાપુર તળાવ (શહીદ ચોક), સંજીવની હોસ્પિટલ થઈને ડ્રાઇવ-ઇન રોડ પર સ્થિત હિમાલય મોલ સુધીના આશરે 2.5 થી 3 કિલોમીટરના માર્ગને ‘પ્રીસિન્ક્ટ એરિયા’ (Precinct Area) તરીકે વિકસાવવા માટે બનાવવામાં આવ્યો હતો. આ યોજના હેઠળ રસ્તાની બંને બાજુ વિશાળ ફૂટપાથ, લેન્ડસ્કેપિંગ, બ્યુટિફિકેશન, આકર્ષક સ્ટ્રીટ લાઇટો અને નિર્ધારિત પાર્કિંગ ઝોન બનાવવાનો પ્રસ્તાવ હતો. પરંતુ સ્થાનિક રહેવાસીઓ, વેપારીઓ અને ભાજપના જ કેટલાક સ્થાનિક કોર્પોરેટરો અને નેતાઓ દ્વારા આ પ્રોજેક્ટ સામે તીવ્ર વિરોધ નોંધાવવામાં આવ્યો હતો. લોકોનો આક્ષેપ હતો કે સારો અને પહોળો રસ્તો હોવા છતાં ખોટા સુશોભન પાછળ કરોડો રૂપિયાનો ધુમાડો કરવામાં આવી રહ્યો છે, જેનાથી ભવિષ્યમાં ટ્રાફિક જામની ભયાનક સમસ્યા સર્જાશે.

Ahmedabad Mansi Circle road project શા માટે અટકાવવામાં આવ્યો?

AMC રોડ અને બિલ્ડિંગ કમિટીના ચેરમેન જૈનિક વકીલે કમિટીની બેઠક બાદ પત્રકારો સાથેની વાતચીતમાં જણાવ્યું હતું કે, આ પ્રોજેક્ટ અંગે મ્યુનિસિપલ ઇજનેરી વિભાગ પાસેથી અનેક ટેકનિકલ સ્પષ્ટતાઓ માંગવામાં આવી છે. કમિટીએ આ દરખાસ્તને મંજૂરી આપવાને બદલે પુનઃચકાસણી માટે પેન્ડિંગ રાખી છે. કમિટી દ્વારા મુખ્યત્વે ચાર મહત્વના મુદ્દાઓ પર ગંભીર પ્રશ્નો ઉઠાવવામાં આવ્યા છે:

• વાહનવ્યવહાર માટે રસ્તાની પહોળાઈ (Carriageway): પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ થયા બાદ વાહનોની અવરજવર માટે કેટલો રસ્તો ખુલ્લો રહેશે? જો ફૂટપાથ અને લેન્ડસ્કેપિંગ વધારવામાં આવશે તો મુખ્ય રસ્તો સાંકડો થઈ જશે, જેનાથી ટ્રાફિક બોટલનેક સર્જાશે.
• ચોમાસામાં વરસાદી પાણીના નિકાલની સ્થિતિ: રસ્તાનું સ્તર ઊંચું લાવવાથી અને નવી ડ્રેનેજ ડિઝાઇનથી ચોમાસા દરમિયાન વસ્ત્રાપુર અને માનસી સર્કલ વિસ્તારમાં પાણી ભરાવાની સમસ્યા વધશે કે ઘટશે?
• ટેન્ડર દરનું વિશ્લેષણ: નોર્થ-વેસ્ટ ઝોન દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલા ટેન્ડરમાં દેવર્ષ કન્સ્ટ્રક્શન કંપની દ્વારા અંદાજિત કિંમત કરતાં 18.69% વધુ ઊંચો ભાવ દર્શાવવામાં આવ્યો હતો. અન્ય ઝોનમાં થતા રીસરફેસિંગ, ગ્રીલ અને ફૂટપાથના કામોના દર સાથે આ દરો સરખાવવા આદેશ અપાયો છે.
• ગેરકાયદે દબાણો અને પાર્કિંગની સમસ્યા: પહોળા ફૂટપાથ બનવાથી લારી-ગલ્લા ધારકો અને ફેરિયાઓનો ઉપદ્રવ વધશે, જેનાથી વાસ્તવિક પાર્કિંગ સ્પેસ ઘટી જશે.

મિઠાખળી અને લો ગાર્ડન પ્રોજેક્ટની ભૂલોમાંથી AMCએ શીખ્યો પાઠ

અમદાવાદ શહેરમાં અગાઉ લો ગાર્ડન અને મિઠાખળી વિસ્તારમાં ‘પ્રિન્કટ એરિયા ડેવલપમેન્ટ’ હેઠળ રોડ વાઇડનિંગ અને ફૂટપાથ નિર્માણના કામો હાથ ધરવામાં આવ્યા હતા. તત્કાલીન સમયે AMC દ્વારા રૂ. 99.9 કરોડ અને રૂ. 13 કરોડ જીએસટી મળીને કરોડો રૂપિયાનો માતબર ખર્ચ કરવામાં આવ્યો હતો. પરંતુ તે યોજનાઓ અમલમાં આવ્યા બાદ કડવો અનુભવ થયો હતો. મિઠાખળી અને લો ગાર્ડન ખાતે ફૂટપાથ અતિશય પહોળા કરી દેવાતાં વાહનો ચલાવવા માટેનો મુખ્ય રસ્તો અત્યંત સાંકડો થઈ ગયો હતો, જેના કારણે પીક અવર્સમાં કિલોમીટરો સુધી વાહનોની લાંબી લાઈનો લાગવા માંડી હતી.

વળી, તે પહોળા ફૂટપાથનો ઉપયોગ સામાન્ય નાગરિકો ચાલવા માટે કરવાને બદલે ગેરકાયદે પાર્કિંગ અને પાથરણાંવાળાઓના કબ્જા હેઠળ આવી ગયો હતો. આ જ ભૂલનું પુનરાવર્તન Ahmedabad Mansi Circle road project માં ન થાય તે માટે રોડ કમિટીએ અગાઉથી લાલ આંખ કરી છે. કમિટીના સભ્યોએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે પ્રજાના કરવેરાના નાણાંનો વ્યય કરીને ટ્રાફિક સમસ્યા હળવી કરવાને બદલે જો વધુ જટિલ બનતી હોય, તો તેવા પ્રોજેક્ટ્સને ચલાવી લેવાશે નહીં.

સ્થાનિક વેપારીઓ અને રહેવાસીઓનો આક્રોશ: ‘હાલનો રસ્તો ઉત્તમ, તો કરોડોનો ખર્ચ શા માટે?’

બોડકદેવ અને વસ્ત્રાપુર વિસ્તારના વેપારી મંડળો તેમજ રસિડેન્શિયલ સોસાયટીઓના પ્રમુખોએ આ પ્રોજેક્ટનો વિરોધ કરતાં AMC કમિશનર અને રોડ કમિટીને આવેદનપત્ર આપ્યું હતું. સ્થાનિકોનું કહેવું છે કે માનસી સર્કલથી શહીદ ચોક (વસ્ત્રાપુર તળાવ) અને હિમાલય મોલ સુધીનો માર્ગ હાલમાં ખૂબ જ સારી સ્થિતિમાં છે. આ રસ્તા પર કોઈ મોટા ખાડા કે ટ્રાફિક અવરોધો નથી. તો પછી માત્ર નવી સ્ટ્રીટ લાઇટો મૂકવા અને ફૂટપાથ મોટા કરવા માટે રૂ. 42.32 કરોડ જેવી જંગી રકમ શા માટે ખર્ચવામાં આવી રહી છે?

વેપારીઓનો દાવો છે કે હિમાલય મોલ નજીકના રોડ પર અત્યારે પણ ફૂટપાથનો ઉપયોગ ગેરકાયદે પાર્કિંગ તરીકે થાય છે. જો નવો પ્રોજેક્ટ અમલમાં આવશે તો શોપિંગ કોમ્પ્લેક્સ, બેંકો અને હોસ્પિટલે આવતા ગ્રાહકો માટે પાર્કિંગ જગ્યા જ નહીં બચે. વાહનો રસ્તા પર પાર્ક થશે, જેનાથી આખો ડ્રાઇવ-ઇન રોડ કલાકો સુધી બ્લોક થઈ જશે. સ્થાનિક ભાજપ કોર્પોરેટરોએ પણ નાગરિકોના સૂર સાથે સૂર મિલાવીને કમિટી સમક્ષ રજૂઆત કરી હતી કે બિનજરૂરી બ્યુટીફિકેશન કરવાને બદલે જે વિસ્તારોમાં રસ્તા તૂટેલા છે ત્યાં રોડ રીસરફેસિંગનું કામ પ્રથમ પ્રાથમિકતા ધોરણે થવું જોઈએ.

કમિટી ચેરમેન જૈનિક વકીલનું કડક વલણ અને એન્જિનિયરોને આદેશ

AMC રોડ એન્ડ બિલ્ડિંગ કમિટીના ચેરમેન જૈનિક વકીલે આ મામલે અત્યંત કડક વલણ અપનાવ્યું છે. તેમણે નોર્થ-વેસ્ટ ઝોનના ડેપ્યુટી સિટી એન્જિનિયર અને કન્સલ્ટન્ટ એજન્સીને સ્પષ્ટ શબ્દોમાં આદેશ આપ્યા છે કે જ્યાં સુધી તમામ પ્રશ્નોના લેખિત અને સંતોષકારક જવાબો કમિટી સમક્ષ રજૂ કરવામાં નહીં આવે, ત્યાં સુધી આ દરખાસ્ત આગળ વધારવામાં નહીં આવે.

ચેરમેને જણાવ્યું હતું કે, “કોઈપણ નવો રોડ પ્રોજેક્ટ મંજૂર કરતી વખતે નાગરિકોની સુવિધા અને ટ્રાફિકનું સુગમ સંચાલન એ અમારો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય છે. Ahmedabad Mansi Circle road project ની ડિઝાઇન એવી હોવી જોઈએ કે જેનાથી વાહનચાલકોનો સમય બચે અને અકસ્માતો ઘટે. જો ડિઝાઇનના કારણે રસ્તો સાંકડો થતો હોય કે પાણીના નિકાલમાં અવરોધ ઊભો થતો હોય તો તેમાં તુરંત સુધારા કરવા પડશે.”

પ્રોજેક્ટની મુખ્ય વિગતો અને વિવાદનું સરખામણી કોષ્ટક

માનસી સર્કલથી હિમાલય મોલ રોડ પ્રોજેક્ટ અંગેના મુખ્ય તથ્યો અને કમિટી દ્વારા ઉઠાવવામાં આવેલા વાંધાઓનું સરખામણી કોષ્ટક નીચે મુજબ છે:

દાણાપીઠ ફાયર સ્ટેશન અને પીપળજ બ્રિજના પ્રોજેક્ટમાં પણ AMC લાલ આંખ

આ બેઠકમાં માત્ર Ahmedabad Mansi Circle road project જ નહીં, પરંતુ શહેરના અન્ય બે મોટા ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટ્સમાં થયેલા વિલંબ અંગે પણ કમિટીએ કડક કાર્યવાહી કરી છે. દાણાપીઠ ખાતે નવી ફાયર બ્રિગેડ હેડક્વાર્ટર અને મલ્ટી-લેવલ કાર પાર્કિંગના નિર્માણમાં 26 મહિનાનો ગંભીર વિલંબ થતાં કોન્ટ્રાક્ટર સત્યમ કન્સ્ટ્રક્શન દ્વારા સીમેન્ટ અને સ્ટીલના ભાવવધારાનું વળતર માંગવામાં આવ્યું હતું. ચેરમેન જૈનિક વકીલે આ દરખાસ્તને પણ સ્થગિત રાખીને 4 વર્ષ સુધી પ્રોજેક્ટ કેમ અટક્યો તેનો જવાબદાર અધિકારીઓ સામે રિપોર્ટ માંગ્યો છે.

આ ઉપરાંત પીરાણા-પીપળજ રોડ પર ડ્રેનેજ પરના જૂના નાના બ્રિજને તોડીને નવો 3-લેન બ્રિજ બનાવવાના ટેન્ડરમાં કિંમત વધારાની જોગવાઈ હોવાથી તે પ્રસ્તાવ પણ પાછો મોકલી દેવાયો છે. એક વર્ષની સમયમર્યાદા ધરાવતા પ્રોજેક્ટમાં પ્રાઇસ એસ્કેલેશન (ભાવવધારો) આપી શકાય નહીં તેવી સ્પષ્ટ સૂચના આપીને નવું શોર્ટ-ટર્મ ટેન્ડર બહાર પાડવા આદેશ કરાયો છે.

અહમદાબાદ પશ્ચિમના વાહનચાલકો માટે આ નિર્ણયનું મહત્વ

અમદાવાદ શહેરના પશ્ચિમ ઝોનમાં ખાસ કરીને એસ.જી. હાઇવે, પ્રહલાદનગર, બોડકદેવ, સેટેલાઇટ અને વસ્ત્રાપુર વિસ્તારોમાં દૈનિક ધોરણે લાખો વાહનોની અવરજવર રહે છે. માનસી સર્કલ એ એવો સર્કિટ પોઇન્ટ છે જ્યાંથી એસ.જી. હાઇવે અને યુનિવર્સિટી રોડ તરફ જતો ટ્રાફિક મર્જ થાય છે. જો આ રસ્તા પર બિનજરૂરી કન્સ્ટ્રક્શન કામ હાથ ધરવામાં આવ્યું હોત, તો આગામી એક-બે વર્ષ સુધી આખો વિસ્તાર ધૂળ, ટ્રાફિક જામ અને ડાઇવર્ઝનની સમસ્યાથી ઘેરાઈ ગયો હોત.

હવે AMC રોડ કમિટી દ્વારા પ્રોજેક્ટ પેન્ડિંગ રખાતાં નોર્થ-વેસ્ટ ઝોનના એન્જિનિયરોએ આખી ડિઝાઇનનો પુનઃ અભ્યાસ કરવો પડશે. નવી ડિઝાઇનમાં વાહનો માટે વધુ જગ્યા ખુલ્લી રાખવી, પાર્કિંગ માટે વૈકલ્પિક વ્યવસ્થા કરવી અને ટેન્ડરની રકમમાં ઘટાડો કરવો જેવા સુધારા કર્યા બાદ જ આ પ્રોજેક્ટને લીલી ઝંડી મળી શકશે. ત્યાં સુધી અમદાવાદના નાગરિકો માટે આ નિર્ણય ચોક્કસપણે મોટી રાહત સમાન સાબિત થયો છે.

અમદાવાદ મહાનગરપાલિકા દ્વારા લેવાયેલા આ કડક નિર્ણયથી એક વાત સ્પષ્ટ થાય છે કે હવે માત્ર કાગળ પરના બ્યુટીફિકેશન પ્રોજેક્ટ્સને બદલે વાસ્તવિક ગ્રાઉન્ડ રિપોર્ટ અને પ્રજાની જરૂરિયાતોને ધ્યાનમાં રાખીને જ વિકાસ કામોને આગળ ધપાવવામાં આવશે. અમદાવાદના નાગરિકો પણ AMCના આ નિર્ણયને આવકારી રહ્યા છે.

નોંધ: આ સમાચાર AI દ્વારા જનરેટ કરવામાં આવ્યા છે.