અમરેલીના રાજુલામાં 44 કલાકનું મેગા રેસ્ક્યૂ પૂર્ણ: વનકર્મી પર હુમલો કરનાર સિંહ આખરે પાંજરે પુરાયો (Amreli Lion Rescue Operation)

અમરેલી જિલ્લાના રાજુલા પંથકમાં હાથ ધરાયેલું Amreli lion rescue operation આખરે 44 કલાકની ભારે જહમત અને હાઈડ્રામા બાદ સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ થયું છે. રાજુલા તાલુકાના નવી બારપટોળી ગામની સીમમાં બીમાર સિંહના રેસ્ક્યૂ દરમિયાન વનવિભાગના કર્મચારીઓ પર થયેલા જીવલેણ હુમલા બાદ સમગ્ર સાસણ અને શેત્રુંજી વનવિભાગ હરકતમાં આવ્યું હતું. વન વિભાગની 11 અલગ-અલગ સ્પેશિયલ ટીમો, થર્મલ ડ્રોન ટેક્નોલોજી અને સાસણ ગીરથી બોલાવવામાં આવેલા અનુભવી ટ્રેકર્સ દ્વારા રાત-દિવસ 10 કિલોમીટરથી વધુ ક્ષેત્રફળ ધરાવતા વિસ્તારમાં સ્કેનિંગ હાથ ધરવામાં આવ્યું હતું. સતત 44 કલાકના મહાઅભિયાન બાદ આખરે કાતર ગામની સીમમાંથી આ સિંહને સલામત રીતે પાંજરે પૂરી દેવામાં આવ્યો છે. આ સફળતાથી વનતંત્ર અને સ્થાનિક ગ્રામજનોએ મોટી રાહતનો શ્વાસ લીધો છે.

Amreli lion rescue operation: 44 કલાકનું ડ્રામા અને 11 ટીમોનું સર્ચ ઓપરેશન

આ સમગ્ર Amreli lion rescue operation નો પ્રારંભ ત્યારે થયો હતો જ્યારે રાજુલાના નવી બારપટોળી ગામે એક 9 વર્ષથી વધુ વયનો વૃદ્ધ અને બીમાર સિંહ વાડી વિસ્તારમાં આશરો લઈ રહ્યો હોવાની માહિતી મળી હતી. સિંહ અત્યંત અશક્ત અને તંદુરસ્તીના ગંભીર મુદ્દાઓથી પીડાતો હોવાથી શેત્રુંજી ડિવિઝનના વન અધિકારીઓ તેને તાત્કાલિક એનિમલ કેર સેન્ટર ખસેડવા માંગતા હતા. જોકે, રેસ્ક્યૂ કામગીરી દરમિયાન સિંહ અચાનક હિંસક બની ગયો હતો અને વનકર્મીઓ પર આક્રમણ કરી દીધું હતું. આ ઘટના બાદ વન વિભાગે તાત્કાલિક ધોરણે સર્ચ ઓપરેશનનો વ્યાપ વધારી દીધો હતો.

ઘટનાની ગંભીરતાને ધ્યાનમાં રાખીને શેત્રુંજી ડિવિઝનના ડીસીએફ ચિરાગ અમીન અને એસીએફ તથા આરએફઓ સ્તરના ઉચ્ચ અધિકારીઓની અધ્યક્ષતામાં **Amreli Forest Department** ની 11 વિશેષ ટીમોની રચના કરવામાં આવી હતી. રાજુલા, ખાંભા, જાફરાબાદ અને સાસણ ગીરથી તાલીમબદ્ધ વનકર્મીઓને તાત્કાલિક ઘટનાસ્થળે પાઠવવામાં આવ્યા હતા. આ મિશનમાં અતિઆધુનિક થર્મલ ઈમેજિંગ ડ્રોન કેમેરાની મદદ લેવામાં આવી હતી, જેથી કરીને રાત્રિના ઘનઘોર અંધારામાં તેમજ કપાસ અને બાજરાના ઉભા પાક વચ્ચે છુપાયેલા સિંહનું ચોક્કસ લોકેશન મેળવી શકાય.

બીમાર સિંહનું રેસ્ક્યૂ કરવા જતાં બનેલી કમનસીબ ઘટના

ઘટનાની વિગતવાર માહિતી મુજબ, નવી બારપટોળી ગામની વાડીમાં જ્યારે વન વિભાગની ટીમ સિંહની નજીક પહોંચી ત્યારે સિંહ અત્યંત અકળાયેલો હતો. ફોરેસ્ટર એમ.જે. ખાવડીયા અને ટ્રેકર ભરત જોગદીયા સિંહને બેભાન કરવા (ટ્રેન્ક્વીલાઈઝ) માટે રિંગ પાંજરું ગોઠવી રહ્યા હતા. તે જ ક્ષણે ઝાડીઓમાંથી અચાનક બહાર આવીને સિંહે બંને કર્મચારીઓ પર જીવલેણ હુમલો કરી દીધો હતો. સિંહના આક્રમણમાં ટ્રેકર ભરત જોગદીયાના પેટના ભાગે ગંભીર ઈજાઓ પહોંચી હતી, જ્યારે ફોરેસ્ટર ખાવડીયાને પણ શરીરના વિવિધ ભાગોમાં ઈજા થઈ હતી.

હુમલા બાદ તાત્કાલિક સાથી કર્મચારીઓએ બહાદુરીપૂર્વક સિંહને પાછળ હટાવી બંને ઈજાગ્રસ્તોને રાજુલાની ખાનગી હોસ્પિટલમાં ખસેડ્યા હતા. ટ્રેકરની સ્થિતિ ગંભીર જણાતાં તેમને વધુ સારવાર અર્થે ભાવનગરની સ્પેશિયાલિટી હોસ્પિટલમાં રીફર કરવામાં આવ્યા હતા. આ કરુણ ઘટના બાદ પણ વનતંત્રે હિંમત હાર્યા વગર **Amreli lion rescue operation** ને વધુ વેગવંતું બનાવ્યું હતું અને સિંહ માનવવસવાટ તરફ ન જાય તે માટે ચારેય તરફથી ઘેરાબંધી કરી દીધી હતી.

અંધારામાં નાસભાગ અને રિવોલ્વર ખોવાઈ જવાની ચકચાર

આ રેસ્ક્યૂ ઓપરેશન દરમિયાન એક ચોંકાવનારો અને સનસનાટીભર્યો વળાંક પણ સામે આવ્યો હતો. સિંહના અચાનક હુમલા અને મધરાત્રિના અંધારામાં મચેલી અફરાતફરી વચ્ચે ફોરેસ્ટર એમ.જે. ખાવડીયા પાસે રહેલી તેમની અંગત લાયસન્સવાળી રિવોલ્વર અને 6 જીવતા કારતૂસ ક્યાંક પડી ગયા હતા. હુમલા બાદ જ્યારે વનતંત્રે સમગ્ર વિસ્તારની તપાસ કરી ત્યારે હથિયાર ગાયબ હોવાનું માલૂમ પડ્યું હતું. આ ઘટના અંગે તાત્કાલિક રાજુલા પોલીસ સ્ટેશનમાં જાણ કરવામાં આવી હતી.

વન વિભાગ અને રાજુલા પોલીસની સંયુક્ત ટીમોએ સિંહની શોધખોળની સાથે સાથે ગાયબ થયેલી રિવોલ્વર અને કારતૂસ શોધવા માટે મેટલ ડિટેક્ટર અને સ્નિફર ડોગ્સની મદદ લીધી હતી. કપાસના ઉંચા છોડ અને કાંટાળી ઝાડીઓ વચ્ચે રિવોલ્વર શોધવી એ એક મોટો પડકાર બની રહ્યો હતો. જોકે, સુરક્ષા વિભાગે આ મામલે કાયદાકીય તપાસ ચાલુ રાખી છે જેથી કોઈ અસામાજિક તત્વોના હાથમાં આ હથિયાર ન પડે.

10 કિલોમીટર વિસ્તારમાં ડ્રોન અને થર્મલ કેમેરાથી ટ્રેકિંગ

હુમલા બાદ સિંહ નવી બારપટોળીની સીમ છોડીને બાજુના કાતર ગામના સીમ વિસ્તાર તરફ નાસી છૂટ્યો હતો. આ વિસ્તારમાં મોટો ઉભો પાક અને ગીચ ઝાડીઓ હોવાના કારણે સિંહને શોધવો અત્યંત મુશ્કેલ હતો. વનવિભાગે 10 ચોરસ કિલોમીટરના વિશાળ વિસ્તારને વિવિધ ગ્રીડમાં વહેંચી દીધો હતો. રાત્રિના સમયે સિંહની હિલચાલ ટ્રેક કરવા માટે નાઇટ વિઝન ડ્રોનનો સતત ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો.

સતત 44 કલાક સુધી ચાલેલા આ મેગા ઓપરેશન બાદ 28 સપ્ટેમ્બરના રોજ મોડી સાંજે વનવિભાગની ટીમને કાતર ગામ નજીક એક કોતર પાસે સિંહ હોવાના ચોક્કસ સંકેતો મળ્યા હતા. ટીમે તરત જ વ્યુહાત્મક રીતે રીંગ પાંજરું ગોઠવ્યું હતું અને સિંહને સફળતાપૂર્વક પાંજરે પૂરી દીધો હતો. બાદમાં સિંહને તાત્કાલિક ધારી અથવા સાસણ સ્થિત એનિમલ કેર સેન્ટર ખાતે ખસેડવામાં આવ્યો હતો, જ્યાં પશુચિકિત્સકોની વિશેષ ટીમ દ્વારા તેની તબીબી સારવાર અને તપાસ હાથ ધરવામાં આવી રહી છે. આ સમગ્ર **Amreli lion rescue operation** દરમિયાન વનવિભાગના 100થી વધુ કર્મચારીઓ અને અધિકારીઓએ અથાક પરિશ્રમ કર્યો હતો.

બગસરાના નવી હળિયાદમાં 5 સિંહોના આટાફેરાથી ફફડાટ

એક તરફ રાજુલા પંથકમાં સિંહના રેસ્ક્યૂનું કામ પૂર્ણ થયું, ત્યાં જ અમરેલી જિલ્લાના બગસરા તાલુકાના નવી હળિયાદ ગામેથી બીજો એક ચિંતાજનક કિસ્સો સામે આવ્યો છે. નવી હળિયાદ ગામમાં રાત્રિના સમયે એકસાથે 5 સિંહોનું ટોળું શિકારની શોધમાં ગામની શેરીઓમાં ઘૂસી આવ્યું હતું. ગામની મુખ્ય બજાર અને રહેણાંક વિસ્તારની ગલીઓમાં આરામથી ફરતા 5 સિંહોના દ્રશ્યો સ્થાનિક મકાનના સીસીટીવી (CCTV) કેમેરામાં કેદ થઈ ગયા હતા.

ગામની શેરીઓમાં સિંહોના આટાફેરાના વિડીયો સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થતાં સમગ્ર બગસરા પંથકમાં ફફડાટ વ્યાપી ગયો છે. સ્થાનિક ગ્રામજનોએ રાત્રિના સમયે બહાર નીકળવાનું ટાળ્યું છે અને માલધારીઓએ પોતાના પશુઓની સુરક્ષા વધારી દીધી છે. વનવિભાગને આ અંગે જાણ કરાતાં બગસરા ફોરેસ્ટ રેન્જ દ્વારા નવી હળિયાદ અને આસપાસના ગામોમાં રાતનું પેટ્રોલીંગ વધારી દેવામાં આવ્યું છે.

સિંહ રેસ્ક્યૂ ઓપરેશન: એક નજરે મુખ્ય વિગતો

વનવિભાગની સ્થાનિક ગ્રામજનોને મહત્વપૂર્ણ અપીલ અને સુરક્ષા માર્ગદર્શિકા

આ ઘટના બાદ **Amreli Forest Department** અને શેત્રુંજી ડિવિઝન દ્વારા રાજુલા, જાફરાબાદ, ખાંભા અને બગસરા તાલુકાના તમામ ગ્રામીણ વિસ્તારો માટે ખાસ સુરક્ષા અપીલ જાહેર કરવામાં આવી છે. ડીસીએફ ચિરાગ અમીને જણાવ્યું હતું કે ચોમાસાના અંતિમ તબક્કામાં વાડીઓમાં પાક ઘણો ઉંચો વધી ગયો હોવાથી સિંહ કે દીપડા જેવા હિંસક વન્યજીવો સીમ વિસ્તારમાં છુપાવા માટે આશ્રય લેતા હોય છે.

વનવિભાગે ગ્રામજનો માટે નીચે મુજબની સુરક્ષા માર્ગદર્શિકા જાહેર કરી છે:

• રાત્રિના સમયે એકલા ન નીકળવું: સીમ કે વાડી વિસ્તારમાં રાત્રિના સમયે એકલા જવાનું ટાળવું અને હંમેશા હાથમાં ટોર્ચ કે લાકડી સાથે રાખવી.
• પશુધનની સુરક્ષા: માલધારીઓએ પોતાના પશુઓને ખુલ્લામાં બાંધવાને બદલે મજબૂત નેસડા કે બંધ કંપાઉન્ડમાં રાખવા.
• બાળકોનું ધ્યાન રાખવું: વાડી વિસ્તારમાં વસતા પરિવારોએ નાના બાળકોને સૂર્યાસ્ત પછી ઘરની બહાર એકલા રમવા ન દેવા.
• સિંહ દેખાય તો ઉશ્કેરણી ન કરવી: કોઈ પણ વિસ્તારમાં સિંહ કે દીપડો નજરે પડે તો તેની નજીક જઈ વિડીયો બનાવવાનો કે તેને છંછેડવાનો પ્રયાસ ન કરવો.
• વનવિભાગને તાત્કાલિક જાણ કરવી: વન્યજીવ ઈજાગ્રસ્ત કે બીમાર જણાાય અથવા માનવવસવાટની નજીક આવે તો તાત્કાલિક વનવિભાગના કંટ્રોલ રૂમ નંબર પર સંપર્ક કરવો.

માનવ-વન્યજીવ સહઅસ્તિત્વ અને ભવિષ્યના પડકારો

અમરેલી જિલ્લામાં સિંહોની સંખ્યામાં સતત વધારો થઈ રહ્યો છે. ગીર રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન સિવાય હવે અમરેલીના ધારી, ખાંભા, રાજુલા, જાફરાબાદ અને સાવરકુંડલા પંથકમાં સિંહોનું કાયમી રહેઠાણ બની ચૂક્યું છે. રેવન્યુ વિસ્તારમાં સિંહોની સંખ્યા વધવાથી માનવ અને સિંહ વચ્ચેના સંઘર્ષની ઘટનાઓ પણ સમયાંતરે સામે આવતી રહે છે. જોકે, અમરેલીના સ્થાનિક લોકો અને ખેડૂતો સાવજો પ્રત્યે વિશેષ પ્રેમ અને લાગણી ધરાવે છે, જેના કારણે જ સૌરાષ્ટ્રમાં માનવ-સાવજ સહઅસ્તિત્વની આગવી મિસાલ કાયમ થઈ છે.

તજજ્ઞોના મતે, બીમાર કે વૃદ્ધ સિંહ જ્યારે શિકાર કરવા અસમર્થ બને છે ત્યારે તે વધુ આક્રમક બની જતો હોય છે. આવા સમયે વનવિભાગનું ઝડપી રેસ્ક્યૂ ઓપરેશન માનવ અને સિંહ બંનેના જીવ બચાવવા માટે અત્યંત જરૂરી બની રહે છે. રાજુલાના 44 કલાકના આ ઓપરેશનમાં વનકર્મીઓએ પોતાના જીવના જોખમે પૂરતી નિષ્ઠા દાખવીને બીમાર સાવજને બચાવી લીધો છે, જે વનવિભાગની પ્રશંસનીય કામગીરી દર્શાવે છે.

સંબંધિત સમાચાર

• વિશ્વમાં ભયાનક હવામાન મહાસંકટ: અમેરિકાના પૂર્વ કિનારે ‘Nor’easter’ તોફાને મચાવી તબાહી, 6 રાજ્યોમાં 1.1 લાખથી વધુ ઘરોમાં અંધારપટ અને 5,000 ફ્લાઈટ્સ ખોરવાઈ
• ભાવનગરમાં જૂના બંદરની ખાડીમાં અચાનક આવી પહોંચી વિરાટ ડોલ્ફિન, કેબલ બ્રિજ પાસે નજારો જોવા સેંકડો લોકોના ટોળાં ઉમટ્યા (Bhavnagar Old Port Dolphin)

નોંધ: આ સમાચાર AI દ્વારા જનરેટ કરવામાં આવ્યા છે.